Laseroterapia


Laseroterapia to grupa zabiegów terapeutycznych, w których wykorzystywane są lasery medyczne.  W zależności od stosowanego ośrodka czynnego wyróżnić można lasery: gazowe, cieczowe, półprzewodnikowe, na ciałach stałych.

Istotą laseroterapii jest oddziaływanie wiązki światła na konkretny obszar ciała w taki sposób, aby dochodziło do pochłaniania promieniowania. Skutkiem tego jest zamiana energii światła laserowego na inny, pożądany rodzaj energii, który wywoływałby określony efekt terapeutyczny. W zależności od tego jaki wykorzystuje się typ lasera, a także od jego ustawień – czasu i powierzchni naświetlania podczas zabiegu może być on wykorzystywany do różnych celów.

Laser dermatologicznyW laseroterapii wykorzystywane mogą być lasery pracujące w sposób ciągły – z jednakową mocą od włączenia do wyłączenia oraz lasery pracujące impulsowo – wyzwalające serię krótkotrwałych impulsów, o czasie liczonym w piko- lub w femtosekundach. W laseroterapii wykorzystuje się nowoczesne lasery medyczne, które posiadają spektrum światła o fali długości od 630 do 1100nm. Właśnie ten zakres umożliwia minimalizację absorpcji wody i barwników w tkankach, umożliwiając jednocześnie efektywne wnikanie światła do organizmu.

Zasadniczo lasery można podzielić na trzy główne grupy:

  • Lasery niskoenergetyczne – posiadają moc emitowanej energii od 1 do 6mW,
  • Lasery średnioenergetyczne – o mocy od 7 do 500mW,
  • Lasery wysokoenergetyczne – lasery chirurgiczne, o mocy większej niż 500mW.

Lasery biostymulacyjne są wykorzystywane w fizykoterapii. Należą do grupy leserów nisko- oraz średnioenergetycznych. Biostymulacja jest metodą leczniczą opierającą się na inicjowaniu lub na pobudzaniu fizjologicznej odpowiedzi organizmu, dzięki wykorzystywaniu niewielkich dawek energii. Energia ta miejscowo podnosi temperaturę tkanek, jednak nie więcej niż o 1°C. Przy przekroczeniu biostymulującej dawki promieniowania dochodzi do bioaktywacji termicznej. Wówczas miejscowa temperatura nie przekracza 42°C. Podczas poddania skóry działaniu lasera biostymulacyjnego dochodzi do absorpcji energii i do wynikających z niej reakcji pierwotnych. W efekcie prowadzi to do powstania reakcji wtórnych, które dają wyraźny efekt przeciwzapalny, przeciwbólowy oraz stymulujący.

Lasery średnioenergetyczne wykorzystywane są także w diagnostyce i terapii chorób nowotworowych – w  terapii fotodynamicznej, z zastosowaniem fotosensybilizatorów, a także światła laserowego.

Lasery wysokoenergetyczne stosowane są przede wszystkim w chirurgii i medycynie estetycznej. Mogą być wykorzystywane podczas koagulacji, czyli zamykania naczyń, a także w usuwaniu i cięciu struktur tkankowych (dzięki gwałtownemu, miejscowemu podgrzewaniu – wzrost temperatury tkanki do 100°C). Największymi zaletami wykorzystania lasera w chirurgii są: precyzja, możliwość wykonania zabiegu bez kontaktu narzędzia z tkanką, a także równoczesne zamykanie naczyń, przez co zabieg jest bezkrwawy. Lasery chirurgiczne mogą być stosowane także w zabiegach na wnętrzu oka oraz przy usuwaniu zmian barwnikowych, owłosienia, tatuaży, a także przy fotoodmładzaniu skóry.

Zabiegi przy wykorzystaniu lasera mogą być wykonywane różnymi metodami:

  • kontaktową – w metodzie tej głowica lasera dotyka ciała pacjenta, w celu pogłębienia penetracji można dodatkowo stosować ucisk lub też ucisk przerywany z ruchem posuwistym, jak przy leczeniu obrzęków,
  • bezkontaktową – w metodzie tej głowica lasera znajduje się w odległości do 1 centymetra od ciała pacjenta,
  • techniką labilną – w której głowica przesuwana jest po ciele pacjenta,
  • techniką stabilną – gdzie naświetlanie jest stabilne.

Wskazania i zastosowanie

Wskazań do laseroterapii jest wiele. Metoda ta jest wykorzystywana między innymi w leczeniu problemów dermatologicznych, przebytych urazów, dolegliwości bólowych, a także w medycynie estetycznej czy podologii. Dodatkowo wskazaniem do laseroterapii jest również stopa cukrzycowa, półpasiec oraz schorzenia naczyń żylnych, a także wiele innych.

Wiązka lasera posiada szeroki wpływ na organizm człowieka. Wywołuje efekt:

  • biochemiczny – co oznacza, że pobudza wydzielanie serotoniny oraz histaminy, a w związku z tym wzmacnia odporność, działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo oraz antyalergicznie,
  • bioelektryczny – działa stymulująco na produkcję ATP,
  • bioenergetyczny – wpływa na poprawę mikrokrążenia i przemiany materii, posiada pozytywny wpływ na proces regeneracji komórek oraz przyspiesza procesy lecznicze.

Ze względu na pozytywne właściwości, zabiegi laseroterapii wykorzystywane bywają jako terapia wspomagająca w przypadku wielu schorzeń. Poprzez odpowiedni dobór parametrów lasera może mieć on działanie:

  • przeciwzapalne,
  • przeciwbólowe,
  • rozkurczowe,
  • przeciwkrwotoczne,
  • wzmacniające układ odpornościowy,
  • przeciwobrzękowe,
  • regenerujące.

Zabiegi laseroterapeutyczne stosowane mogą być w różnych celach. Wykorzystuje się je między innymi do:

  • bezkrwawych zabiegów chirurgicznych, gdzie laser w pewnym sensie pełni rolę noża, w tym również do:
    • zabiegów neurologicznych,
    • okulistycznych,
    • stomatologicznych
    • koagulacji tkanek,
    • niszczenia chorych tkanek,
  • zabiegów terapii fotodynamicznej z użyciem fotosensybilizatorów – podczas kilkugodzinnej ekspozycji na promienie lasera o średniej mocy, zniszczeniu ulegają dane tkanki, np. nowotworowe, które wcześniej wchłonęły fotosensybilizator,
  • działań zachowawczych – jako biostymulacja z wykorzystaniem laserów niskoenergetycznych.

W związku z tym za pomocą lasera leczyć można schorzenia oraz dolegliwości takie jak:

  • bóle kręgosłupa,
  • problemy ze stawami oraz z układem kostno-mięśniowym, czyli dolegliwości takie jak reumatyzm, bóle, stany pourazowe czy zwyrodnienia stawów,
  • ostroga piętowa,
  • przeszczepy skóry,
  • zespół cieśni nadgarstka,
  • obrzęki oraz owrzodzenia,
  • dolegliwości dermatologiczne – wysypki, rumień, wykwity, trądzik, półpasiec,
  • porażenie nerwu twarzowego,
  • szczękościsk,
  • blizny i trudno gojące się rany,
  • krwiaki,
  • dna moczanowa,
  • zapalenia górnych dróg oddechowych – zatok, krtani, ucha, gardła czy migdałków.

Szerokie zastosowanie laseroterapii obserwuje się między innymi w medycynie estetycznej. Zabiegi laserowe mogą być wykorzystywane do:

  • Odmładzania twarzy – lifting laserowy, określany także jako dermabrazja laserowa jest jednym z bardziej popularnych zabiegów. Przy wykorzystaniu lasera CO2 lub frakcyjnego możliwe jest usunięcie blizn potrądzikowych lub zamknięcie rozszerzonych porów. Zabieg taki trwa najczęściej od 20 do 60 minut, zależnie od obszaru działania lasera. Lifting laserowy jest wykonywany w znieczuleniu miejscowym lub dożylnym. Znieczulenie ma na celu złagodzenie nieprzyjemnego uczucia pieczenia. Zabieg taki w sposób kontrolowany uszkadza komórki skóry, przez co pobudza ją do produkcji kolagenu oraz do szybszej regeneracji. W jego trakcie konieczne jest używanie okularów ochronnych. Przez kilka dni po zabiegu na twarzy występuje niewielki obrzęk oraz zaczerwienienie. Wówczas zaleca się stosowanie okładów z lodu w celu złagodzenia dolegliwości.
  • Usuwanie blizn – w tym celu wykorzystuje się ablacyjny laser frakcyjny. Jego wiązka wytwarza w skórze mikrouszkodzenia pozostawiając otaczającą skórę nienaruszoną. Działanie takie powoduje, że tkanki szybciej się goją. Możliwe jest odbudowanie powierzchni skóry zniszczonej przez trądzik. Zabieg wykonywany jest w seriach po 3-5 zabiegów. Efekty są widoczne najczęściej po około 6 tygodniach.
  • Wybielanie zębów – metoda BEYOND opiera się na nałożeniu specjalnego żelu na zęby, a następnie na aktywowaniu go przez światło akceleratora. W trakcie zabiegu konieczne jest stosowanie specjalnych okularów ochronnych. Przebarwienia na zębach ulegają utlenieniu poprzez rozbijające się związki nadtlenku wodoru. Najpierw dokładnie czyści się jamę ustną, a następnie zabezpiecza dziąsła żywicą. Później następuje naświetlanie trwające około 20 minut. W celu uzyskania lepszych rezultatów można naświetlanie powtórzyć dwukrotnie. Efekty wybielania za pomocą lasera widoczne są już bezpośrednio po zabiegu.
  • Usuwanie owłosienia – laserowa depilacja, to dosyć wygodna i niezbyt inwazyjna metoda pozwalająca na pozbycie się niechcianego owłosienia. Za jej pomocą możliwe jest usunięcie włosów z całego ciała, w tym również z twarzy. W trakcie zabiegu konieczne jest zabezpieczenie oczu specjalnymi okularami. Dany obszar ciała, z którego ma zostać usunięte owłosienie pokrywany jest żelem chłodzącym, który zabezpiecza zewnętrzną warstwę skóry. Za pomocą wiązki lasera niszczy się mieszki włosowe. Po zakończonym zabiegu możliwe jest odczuwanie lekkiego bólu oraz pieczenia. W związku z tym poleca się zastosowanie po zabiegu maści przeciwzapalnej. Aby uzyskać optymalny rezultat zabieg należy powtórzyć od 3 do 7 razy.
  • Usuwanie przebarwień – skierowany na przebarwienie laser rozbija miejscowo nagromadzoną melaninę. W taki sposób możliwe jest usunięcie jej niewielkich fragmentów z organizmu. Do kilku dni po zabiegu przebarwienia mogą być ciemniejsze, jednak z biegiem czasu skóra zaczyna się łuszczyć, a przebarwienie znika.
  • Laserowe zamykanie naczynek – to bezbolesny zabieg polegający na emisji energii świetlnej, która dociera w głąb naczyń krwionośnych, a następnie jest pochłaniana przez hemoglobinę. Na skutek tego temperatura w miejscu działania lasera ulega podwyższeniu, dzięki czemu naczynka krwionośne ulegają obkurczeniu oraz zamknięciu. Po wykonaniu zabiegu zamknięcia naczynek za pomocą lasera zaleca się stosowanie łagodnych kosmetyków dla cery naczyniowej, a także preparatów z witaminą K.

Laseroterapia wykorzystywana jest również w leczeniu schorzeń przeciążeniowych, między innymi: zespołów bólowych odcinka szyjnego i lędźwiowego kręgosłupa, uszkodzeń ścięgna Achillesa, zapalenia wiązadeł rzepki i kręczu szyi, a także łokcia tenisisty. Dodatkowo wskazaniami do laseroterapii jest również chęć przyspieszenia procesu gojenia się urazów, np. po złamaniach, skręceniach, zwichnięciach czy stłuczeniach. Laseroterapia stosowana jest u pacjentów z chorobami naczyń żylnych oraz chłonnych (np. zespoły pozakrzepowe czy obrzęki chłonne), a także z uszkodzeniami nerwów obwodowych i w przypadku osób cierpiących na nerwobóle.

Laseroterapia wykorzystywana jest także w stomatologii. Może być stosowana w terapii zapaleń zębodołu, przy zwalczaniu bólów, w paradontozie, a także do przyspieszania gojenia się ran pooperacyjnych.  W podologii natomiast laseroterapia pomaga leczyć stany zapalne powstające podczas wrastania paznokci. Jest również pomocna w stanach zapalnych wału paznokcia.

Moc i częstotliwość lasera, a także czas trwania zabiegu oraz ilość powtórzeń dobiera się indywidualnie. Podstawową zaletą w wykorzystaniu lasera jest możliwość przeprowadzenia zabiegu bez kontaktu fizycznego narzędzia z tkankami osoby leczonej. Przez co możliwe jest wyeliminowanie ryzyka zakażenia. Dodatkowo zabieg taki jest zazwyczaj zdecydowanie bardziej precyzyjny niż techniki tradycyjne.

Przeciwwskazania

Z zabiegów z wykorzystaniem lasera  nie powinny korzystać osoby:

  • z niewyrównaną cukrzycą,
  • z epilepsją,
  • z gruźlicą,
  • z krwawieniami z przewodu pokarmowego,
  • z rozrusznikiem serca,
  • w stanach gorączkowych,
  • z zaburzeniami układu hormonalnego, między innymi z nadczynnością tarczycy,
  • przyjmujące antybiotyki lub leki fotouczulające,
  • z chorobami nowotworowymi, laseroterapia nie jest wskazana również dla osób, u których upłynęło mniej niż 5 lat od wyleczenia nowotworu,
  • z chorobami autoimmunologicznymi,
  • nadwrażliwe na światło,
  • z ciężkimi infekcjami bakteryjnymi, grzybiczymi lub wirusowymi,
  • kobiety w ciąży i karmiące piersią,
  • kobiety podczas miesiączki – dotyczy zabiegów w dolnej części brzucha oraz okolicy lędźwiowo-krzyżowej.

W przypadku wybielania zębów za pomocą lasera osoba poddająca się zabiegowi nie powinna mieć problemów zdrowotnych z dziąsłami oraz z zębami.

Powikłania i objawy niepożądane

Powikłania po laseroterapii występują stosunkowo rzadko. Najczęściej są to:

  • uszkodzenia ciągłości skóry – mogą pojawić się strupy oraz pęcherze, jednak do wygojenia dochodzi w ciągu ok. 10 dni,
  • na naświetlanych rejonach skóry pojawić się mogą zasinienia, które ustępują najczęściej po ok. 5-15 dniach, brązowe zabarwienie skóry utrzymywać się może do ok. 3 miesięcy,
  • zmiany w pigmentacji skóry – najczęściej są to przebarwienia lub odbarwienia skóry, które najczęściej dotyczą osób opalonych lub z ciemną karnacją,
  • bliznowacenie,
  • infekcje skórne mogące się pojawić na naświetlanym obszarze ciała,
  • uaktywnienie się opryszczki u osób będących nosicielami tego wirusa.
VN:F [1.9.22_1171]
Ocena artykułu:

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: